Iedereen die wel eens met Lean te maken heeft gehad kent de 8 verspillingen. Als je aan iemand vraagt waar Lean over gaat is het al snel “het elimineren van verspillingen”. En dat is natuurlijk ook zo. En meestal weten mensen dan ook nog wel het woord muda te noemen. Muda betekent letterlijk geen (mu) waarde (da).
Wat minder bekend is het Japanse woord mottainai. Mottanai betekent letterlijk afwezigheid van (nai) intrinsieke waarde (Mottai) en kan vertaald worden met verkwistend of verspillend. Die beide lijken veel op elkaar maar er zit wel een subtiel verschil tussen:

 . Muda: bedorven eten in de koelkast bewaren, spullen op zolder bewaren die je nooit meer gebruikt
 . Mottainai: voedsel weggooien dat nog goed is, lid zijn van een krant en hem niet lezen

Bij muda doe je iets dat geen waarde toevoegt, bij mottainai gebruik je iets niet waar wel waarde in zit. De 8e verspilling, ongebruikte creativiteit van anderen, is ook een typisch geval van mottainai. Je gebruikt het aanwezige talent of de creativiteit niet en dat is verspillend.

Een grappig voorbeeld: bij ons thuis eten we ons bord leeg. Het is een verspilling van eten om het weg te gooien. In de Japanse cultuur eet je ook je bord leeg. Anders is het een gebrek aan respect voor al het werk dat anderen er in gestopt hebben om jouw eten te produceren. Wat een verspilling. Toch een net andere kijk.
Ook bij het ontvangen van complimentjes kan mottainai in Japan een rol spelen. Mensen zeggen mottainai als ze hulp van anderen krijgen, waarmee ze willen zeggen: ik zal de tijd die jij hieraan besteed hebt niet verspillen.

Ik vind het altijd boeiend om te lezen en te ervaren hoe verschillend de Japanse cultuur van de onze is. En wij maar denken dat we Lean zo even overnemen en ‘implementeren’ in onze wereld.